domingo, 17 de abril de 2011

Veinte euros



Cuando los rayos de sol se proponen acabar con el invierno, Luis García Montero prolonga la sensación incómoda que provoca dicha estación con ‘Un invierno propio’. Poemario que acaba de situarse en la lista de los libros de poesía más vendidos, y si ya de por sí es noticia que la poesía venda, más lo es que lo sea un libro comprometido, una lectura exigente con nosotros mismos y que nos coloca ante lo que somos, o mejor dicho ante lo que sólo podemos ser. Seres cada vez más deshumanizados, cada vez más codificados por una sociedad que tiende a desembarazarse de todo componente humano. El propio autor habla de individualismo y desamparo, lastres que cada vez más nos momifican, coartando libertades, provocando nuestro ahogo en este océano de fondos de inversión y vacíos ideológicos. Adentrarse en sus poemas supone una necesaria terapia interior, un instante para pensar, precisamente eso que no nos permite nuestra vida. Antes de las rimas cada uno de los títulos se constituye como una obra en sí misma, un aforismo con existencia propia. Al final nos quedan los bares y la familia, pero sobre todo nos queda la poesía, ese ‘ajuste de cuentas con la realidad’, como suele decir el poeta, que nos ofrece un recetario convertido en imprescindible. Muchos hoy buscan solucionar sus angustias en consultas y farmacias, a lo mejor, veinte euros de poesía son parte de la solución.

xoves, 14 de abril de 2011

Pecado




Se hai algo no que aínda as nosas exposicións deben mellorar moito é na súa visualización ante o público, moitas veces descoñecedor do traballo que se fai en sitios que están ben cerquiña. Dende o 6 de abril o Auditorio de Galicia en Compostela amosa a exposición ‘Casus belli’, a priori, moi interesante, ao establecer a súa articulación na resposta que o público fai de diferentes obras de artistas galegos prolongando o valor da peza á postura que amosa o espectador fronte a elas. Estamos a día14 e ata onte, non tiñamos constancia desa mostra nesta Pontevedra que está a pouco máis de media hora en coche. É posible que co paso do tempo alguén comentase o bo traballo feito polos comisarios Alberto González-Alegre e Ángel Cerviño e decidísemos ir a vela, ao mellor xa con poucas xornadas para facer os nosos plans. Co que non contabamos era coa publicidade que grazas ás argumentacións contra dúas das pezas alí expostas chegounos onte a noticia desa mostra. O candidato á Alcaldía de Compostela polo Partido Popular, Gerardo Conde Roa, e o concelleiro do mesmo partido, Ángel Currás, fixeron a mellor propaganda e difusión que dela se pode facer, eso sí, a costa da súa propia intelixencia e de amosarse coma uns políticos completamente alleos ao mundo da arte, e o que aínda é peor, alleos á realidade. Censurar o extraordinario ‘Cristo das Rías Baixas’ de Manuel Moldes supón voltar a aquel ano 1985 cando dito cadro foi tamén axusticiado tras un telón por consideralo ofensivo na Bienal de Pontevedra, e que un candidato á Alcaldía, dunha cidade chea de cultura, aínda permaneza anclado nos anos oitenta non fala moi ben das súas posibilidades de cara ao éxito electoral, algo que pola súa reincidencia no intento tampouco o vai coller de sorpresa.
Facer política coa arte é tan perigoso como que a propia arte caia enriba dun. Os políticos pasarán, pero ese cadro de Manuel Moldes permanecerá para sempre no imaxinario artístico galego como unha feliz interpretación humanista dunha relixión contra a que en ningún aspecto atenta o artista, todo o contrario, amosar un Cristo espido e boca abaixo supón dotar de humanidade a ese home que sufriu na cruz. Se a eso o rodeamos coa integración no ambiente pontevedrés temos un dos mellores cadros dun pintor imprescindible na nosa historia artística e que por suposto está por riba de liortas políticas.
Medo me dá que esa ansia represora se extenda ao xubileo do Pórtico da Gloria e a Conde Roa e aos seus correlixionarios se lles ocurra, por exemplo, intentar ocultar a luxuriosa sonrisa de Daniel ante a voluptuosidade de Esther. Falamos de oitocentos anos de pecado, case nada.


Publicado en Diario de Pontevedra 14/04/2011
'Cristo das Rías Baixas' (1985). Manolo Moldes

martes, 12 de abril de 2011

Escultura




Hoxe inaugúrase en Yorkshire (Inglaterra) unha mostra de corenta pezas do escultor Jaume Plensa. Páxinas en xornais de todo o mundo reflexan este feito, revistas e publicacións faranse eco desta aposta pola escultura pública que permitirá situar a este rincón no mapa da arte mundial. Un poderoso reclamo para que os visitantes se acheguen ata alí e para que os veciños se gaben do que se fixo no seu pobo. É o valor da cultura, o poder que ten, neste caso a escultura, de convocar a xentes de todo o mundo arredor da obra dun home. Esta mesma semana unha expedición de belgas que participan na Feira ‘Espacio Atlántico’ achegáronse ata a nosa Illa das Esculturas para admirar o traballo de doce homes que souberon integrar a súa arte na natureza, e o fixeron entre camións e grúas que andan a remozar ese espazo na procura dunha mellora do contorno que ogallá valore as pezas como o que son, un patrimonio que aínda non soubemos vender e nin tan sequera coidar. Jaume Plensa fala da importancia da escultura no espazo público e de que esas pezas non teñen por que ser un elemento decorativo, aquí sabemos moito deso, as nosas rúas están ateigadas de figuras que só enchen carretes de fotos pero que pouco aportan no eido da escultura, mentres, ese ‘Museo’ a carón do Lérez non deixa de aparecer en revistas ou libros.


Publicado en Diario de Pontevedra 9/04/2011

venres, 8 de abril de 2011

PRESENTACIÓN DO CATÁLOGO DE MANUEL TORRES



Hoxe o Concello de Marín vai a presentar un catálogo no que estiven a traballar nos últimos tempos sobre a obra de Manuel Torres no Museo que leva o seu nome ás 20,00 horas. Estades todos invitados así como as charlas que ó longo da semana terán lugar para analizar a súa obra (se pinchades na imaxe teredes o programa). O tempo non foi moi agarimoso con este extraordinario pintor, ogallá estes actos servan para a súa reivindicación e a visualización dunha obra que fixo de Marín o seu refuxio e motivo e coma ningún outro deixou inmortalizada cara o futuro para que estea permanentemen exposta no Museo que leva o seu nome e que se pode chegar a convertir nun recurso cultural, turístico e económico de Marín.

martes, 5 de abril de 2011

Tapas



É un dos nosos grandes inventos. O complemento perfecto ante unha bebida compartida cun bo grupo de amigos. Nestes días Pontevedra convértese na capital das tapas da man dunha iniciativa que vai a favorecer, e moito, a imaxe da nosa hostalería, ó amosar unha faciana máis dinámica e novedosa acorde ós novos tempos. Lonxe debe quedar xa o hostaleiro cos brazos cruzados tras a barra esperando a chegada de clientes, nesta sociedade necesítase unha maior implicación e conexión coa futura clientela: publicidade, arriscar con novos retos, ofertar diferentes productos, deixarse levar polas novas tecnoloxías... elementos que van ir sempre en favor dos negocios, e á vista dos resultados desta proposta, que ampara a concellería de Turismo baixo o nome de ‘Pontevedra Tapas’, as expectativas son moi favorables. O percorrido establecido polos locais participantes preséntase como un desafío ós nosos sentidos, e o descobremento, máis que da nosa gastronomía, da nosa hostalería e as súas posibilidades. Bares, cafeterías ou restaurantes son boa parte do noso tecido económico, na aposta por eles apóstase pola nosa cidade e a súa economía, grazas á implicación con veciños e visitantes. Facer de Pontevedra unha cidade de tapas é unha boa idea que abofé irá medrando ó longo das sucesivas edicións, xa que lecer e cidade son os mellores ingredientes para unha boa receita.

Publicado en Diario de Pontevedra 2/04/2011
Fotografía de Javier Cervera-Mercadillo

luns, 4 de abril de 2011

Prisas

Con la fecha de caducidad impresa sobre sus cejas, José Luis Rodríguez Zapatero tiene todavía mucha faena que hacer hasta las próximas elecciones generales. Que a nadie se le olvide que su caducidad, como lo fue la de Aznar, viene dada por el final de la legislatura, por compleja y dura que esta sea. La normalidad democrática, que a muchos parece molestar, significa precisamente eso: sucesiones, unos que entran, otros que se van, dentro de un sistema responsable que tenga al país como fin último. Las prisas parecen angustiar al Partido Popular y a su corte mediática, queriendo abocar al país a un proceso electoral, ignorando así la realidad y con la única pretensión de alcanzar el poder. Sin la cara de Zapatero en la diana, los populares tendrán que buscar otro chivo expiatorio, más que para fustigar al Gobierno, para ocultar su total ausencia de compromiso con la situación actual.


Publicado en Diario de Pontevedra 04/04/2011

domingo, 3 de abril de 2011

Aquellos años 80

La Fundación RAC de Pontevedra, en la calle Sarmiento, despliega ante nosotros una cuidada selección de sus  maravillosos fondos. En esta ocasión centrada en los años ochenta, cuando el arte en España se sacudía los traumas provocados por la Dictadura y se encontraba de frente con una realidad que, fuera de nuestras fronteras, mostraba un arte intenso y lleno de audaces pretensiones. Se sepultaban así años siniestros, en los que solo unos pocos supieron moverse con la necesaria libertad que demanda y exige la pintura. La verdadera pintura.



Los felices años ochenta, años en los que todo era ilusión y esperanza. Vitalidad y alegría. España vivió en estos años un terremoto social que movilizó numerosos estamentos de este país. El mundo del arte, con más energía si cabe, fue una de las locomotoras de todo ese proceso revificador de las estructuras mentales del país, y así la pintura conoció durante esta década uno de sus momentos más importantes, quizás el más destacado desde los años de las vanguardias. El compromiso con la pintura que mantuvieron durante los oscuros años del franquismo nombres como los de Saura, Tapies, Millares o Canogar sirvieron de soporte para, que con la transición política a punto de finalizarse, numerosos pintores hiciesen de su pintura un grito de libertad, una eufórica representación de la individualidad del artista, sin sometimientos a dictados, ni a imposiciones del tipo que estas fueren. El artista hizo de su obra su bandera, su forma de expresión y así es como durante esta década la pintura mostrará esa nueva condición. En Galicia tuvo su punto culminante con el conocido como grupo de ‘Atlántica’ el cual supo integrar esa renovación plástica en el discurso interno de la realidad gallega.
‘El sueño de una década’ es el título que la Fundación Rosón Arte Contemporáneo (RAC) ha querido darle a esta selección de piezas de sus propios fondos pertenecientes a varios de los más importantes artistas de este momento: Miguel Ángel Campano, Juan Manuel Broto, Julio Muñoz, Pello Irazu, Pepe Espaliú, Navarro Baldeweg, Miquel Navarro, José María Sicilia o Susana Solano. Todos ellos son más que suficientes para que, a través de sus obras, comprendamos esa nueva sensibilidad del artista y el hombre del momento. Las espectaculares composiciones pictóricas que aquí nos citan nos conmueven por su vigorosidad, por el manejo del espacio y el color, en la búsqueda de esa ansiada libertad. El deseo matérico de un artista que intentaba comprenderse a si mismo desde una libertad formal y expresiva.
La pintura trasciende de su soporte y nos muestra todas sus posibilidades de expresión. Sin necesidad de figuración, solo en algunos casos, elementos geométricos o aislados iconos parecen sugerirnos algún anclaje con la tradición. Pero ésta, ya subvertida desde los propios planteamientos de esta pintura, se agotará rápidamente entre quienes reconocen la modernidad en los ismos iniciáticos del siglo XX. Un eclecticismo que solo nos conduce a la exaltación del hecho pictórico, único refugio del artista, sin necesidad de más significados. Una pintura para sentir y sentirse afectados, una pintura entendida como artificio de nuestra vida, planteamiento de aquello que el arte sí puede alcanzar muchas veces antes que nosotros mismos. Frente a todas estas obras entendemos mucho mejor aquel tiempo, aquellas vivencias de la sociedad a las que el arte nunca dio la espalda y de las que respiramos ese ilusionante aire fresco de lo nuevo, lo arriesgado, lo valiente.


Publicado en Diario de Pontevedra3/04/2011
Fotografía Belén Rodríguez